Аннотация (қазақ тілінде)
Мақаланың мақсаты – ағылшын тілін оқыту үдерісінде қолданылатын тиімді онлайн ресурстарды талдау және жүйелеу. Қазіргі жаһандану жағдайында сандық технологиялардың білім беруге, әсіресе шет тілдерін үйретуге әсері зор. Мақалада талдау, салыстыру және жүйелеу әдістері қолданылып, онлайн ресурстардың негізгі түрлері мен олардың тілдік дағдыларды дамытудағы рөлі қарастырылады. Зерттеу нәтижелері бойынша онлайн құралдардың оқу процесін жан-жақты қолдайтындығы, қолжетімділігі және тиімділігі дәлелденеді. Бұл ресурстарды сауатты қолдану мұғалімдерге оқытуды жандандыруға, ал оқушыларға тәуелсіз жұмыс жасауға мүмкіндік береді [2, б. 38].

Аннотация (на русском языке)
Цель статьи – анализ и систематизация эффективных онлайн-ресурсов, используемых в процессе обучения английскому языку. В условиях современной глобализации влияние цифровых технологий на образование, особенно на преподавание иностранных языков, значительно. В статье применяются методы анализа, сравнения и систематизации, рассматриваются основные типы онлайн-ресурсов и их роль в развитии языковых навыков. Результаты исследования доказывают, что онлайн-инструменты всесторонне поддерживают учебный процесс, отличаются доступностью и эффективностью. Грамотное использование этих ресурсов позволяет учителям оживить преподавание, а учащимся – организовать самостоятельную работу [2, с. 38].

Abstract (in English)
The purpose of the article is to analyze and systematize effective online resources used in the process of teaching English. In the context of modern globalization, the impact of digital technologies on education, especially on foreign language teaching, is significant. The article uses methods of analysis, comparison, and systematization to examine the main types of online resources and their role in developing language skills. The research results prove that online tools comprehensively support the learning process, are accessible and effective. Competent use of these resources allows teachers to revitalize teaching and enables students to organize independent work [2, p. 38].

Кіріспе

Жаһандану мен ақпараттық технологиялардың қарқынды дамуы заманауи білім беру жүйесіне, әсіресе шет тілдерін, соның ішінде ағылшын тілін оқытуға терең әсер етуде. Бұл өзгерістердің өзектілігі анық: цифрлық ортада тұрақты өсуді қамтамасыз ету үшін оқыту әдістемелері мен құралдарын үнемі жаңарту қажет. Теориялық және практикалық маңыздылығы тұрғысынан онлайн ресурстардың тиімділігін зерттеу олардың дидактикалық әлеуетін ашуға, оқу процесінің сапасын арттыруға және оқушылардың мотивациясын күшейтуге мүмкіндік береді. Сандық технологиялар білім берудің кеңістік-уақыттық шектеулерін алып тастап, тіл үйренуді жекелендіру мен интерактивті етуге жаңа мүмкіндіктер ашады [1].

Негізгі бөлім

Ағылшын тілін оқытуда қолданылатын онлайн ресурстарды олардың негізгі функциялары мен дидактикалық мақсаттарына қарай жүйелеуге болады. Бұл ресурстардың басым көпшілігі бірнеше тілдік дағдыны бір мезгілде дамытуға бағытталған.

Тыңдау және сөйлеу дағдыларын жетілдіруге арналған ресурстардың ішінде подкастар ерекше орын алады. Подкаст – бұл интернет арқылы жүктеп алынатын аудио немесе бейнехабарлар. Олар тыңдауды түсіну дағдысын дамытуға қажетті түпнұсқа материалды ұсынады. Подкасттарды пайдалану оқушыларға әртүрлі акценттер мен сөйлеу стильдеріне үйренуге, сөздік қорларын байытуға мүмкіндік береді. Мұндай ресурстардың артықшылығы – қолжетімділік пен қайталанатын тыңдау мүмкіндігі.

Жазылымдық дағдыларды (жазу және оқу) қалыптастыру үшін бірлескен жұмыс платформалары өте тиімді. Мысалы, Padlet виртуалды тақта ретінде пайдаланылады. Оқушылар бір тақырып бойынша мәтіндер, бейнелер, сілтемелер орналастырып, бір-бірінің жұмыстарын көре алады және пікір алмаса алады. Бұл құрал топтық жобаларды ұйымдастыруға, шығармашылық қабілеттерді дамытуға ықпал етеді.

Сөздік қор мен грамматиканы бекіту үшін Quizlet сияқты сервистер кеңінен қолданылады. Ол оқушыға флэш-карталар, ойындар және тесттер арқылы сөздер мен ұғымдарды өз бетінше қайталауға мүмкіндік береді. Қызықты формат пен бейнелеу элементтері оқу материалдарын есте сақтауды жеңілдетеді. Мұғалімдер сыныптар құрып, оқушылардың прогрессін бақылай алады [3, б. 5-6].

Білімді тексеру және бағалау үшін Kahoot және Quizizz сияқты интерактивті платформалар жоғары тиімділік көрсетеді. Олар тесттер мен викториналар жасауға, оларды нақты уақыт режимінде өткізуге мүмкішілік береді. Бұл құралдар оқушылардың белсенділігін арттырып, жарысқа толы ойын форматы арқылы білімді тексеруге мүмкіндік береді. Жедел кері байланыс мұғалімге қателерді тез анықтап, материалды қайта қарастыруға көмектеседі.

Аралас және қашықтықтан оқытуды ұйымдастыру үшін ClassDojo және Showbie сияқты басқару жүйелері қолданылады. Бұл платформалар виртуалды сыныпты құруға, тапсырмаларды таратуға, жұмыстарды тексеруге және оқушылар мен ата-аналармен байланыс орнатуға мүмкіндік береді. Showbie, мысалы, мұғалімге тапсырманың мерзімін белгілеуге, ал мерзімі өткен соң оны өзгертуге жол бермеуге мүмкіндік береді, бұл оқушылардың жауапкершілігін арттырады.

Тілдік ортаға батыруды жасау мақсатында әлеуметтік желілер, блогтар және бейнеконференция платформалары (мысалы, Zoom немесе Microsoft Teams) пайдаланылуы мүмкін. Олар шынайы коммуникация жағдайларын жасап, оқушыларды ағылшын тілінде сөйлесуге мәжбүр етеді. Бұл ресурстар шынайы тілдік ортаға жақындауға және коммуникативтік құзыреттілікті дамытуға ықпал етеді [4, б. 105].

Оқытудың нәтижелерін бағалау және оқушылардың білімін сырттай тексеретін арнайы ресурстар да бар. Бұған Clever Quizzes пәндік олимпиадалары мысал бола алады. quiz.zti.kz порталы арқылы өткізілетін бұл онлайн олимпиадалар оқушыларға өз білімін мектептен тыс жағдайда, қызықты жарыс форматында тексеруге мүмкіндік береді. Мұндай ресурстар оқушыларды мотивациялауға, олардың танымдық белсенділігін арттыруға және жарамды білім алушылар қауымдастығын қалыптастыруға ықпал етеді. Сондай-ақ, олар оқу процесіне сыртқы, объективті бағалау элементін енгізеді.

Онлайн ресурстарды таңдау мен қолдану кезінде олардың оқу мақсаттарына сәйкестігі, жасына лайықтылығы, техникалық қолжетімділігі және мұғалім мен оқушылардың цифрлық сауаттылығы ескерілуі тиіс. Барлық ресурстарды біріктіре отырып, тілдік дағдыларды жан-жақты дамытуға болады.

Қорытынды

Сандық технологиялардың дамуы ағылшын тілін оқытуды түбегейлі өзгертті, оған онлайн ресурстарды кеңінен енгізу арқылы. Талданған ресурстар (подкастар, Padlet, Quizlet, Kahoot, ClassDojo, Showbie) оқытудың әртүрлі кезеңдерінде: жаңа материалды меңгертуде, қайталауда, бекітуде және бағалауда тиімді қолданыла алатындығын көрсетеді. Олардың негізгі артықшылықтары – оқуға қызығушылық тудыру, оқу процесін жекелендіру, кері байланысты жеделдеу және қашықтықтан жұмыс істеу мүмкіндігін қамтамасыз ету болып табылады. Нәтижелердің дәлелділігі осы құралдарды пайдаланудың оқушылардың мотивациясы мен тілдік дағдыларының деңгейіне оң әсерін көрсететін практикалық тәжірибелермен расталады. Болашақта онлайн ресурстарды оқыту әдістемесіне біріктіруді жандандыру және мұғалімдердің цифрлық құзыреттілігін арттыру қажет. Сондай-ақ, ақпараттық технологияларды білім беру процесінде пайдаланудың тиімділігін зерттеу жалғасуы керек.

Әдебиеттер тізімі

1. Сысоев П.В., Евстигнеев М.Н. Учебные Интернет-ресурсы в системе языковой подготовки учащихся // Иностранные языки в школе. – 2008. – № 8. – б. 100–110.
2. Муковникова Е.В. Эффективное использование цифровых образовательных ресурсов на уроках английского языка // Английский язык. Изд. дом «Первое сентября». – 2008. – № 6. – б. 4–7.
3. Владимирова Л.П. Интернет на уроках иностранного языка // Иностранные языки в школе. – 2012. – № 3. – б. 33–41.
4. Александров К.В. Информационно-коммуникационные технологии в обучении иностранным языкам: от новой формы к новому содержанию // Иностранные языки в школе. – 2011. – № 5. – б. 36–41.
5. Dudeney G., Hockly N. How to Teach English with Technology. – Pearson Education Limited, 2007. – 192 p.
6. Warschauer M., Healey D. Computers and language learning: an overview // Language Teaching. – 1998. – Vol. 31, Issue 2. – pp. 57–71.
7. Әдістемелік журналға мақала жариялаудың негізгі талаптары [Электрондық ресурс] – https://adisteme.kz/rules.html