Құрметті ұстаздар қоғамы! Сіздерді Мұғалімдер күнімен шын жүректен құттықтаймыз! Сіздердің бала көңілдеріңіз əр оқушының жандүниесін нұрландырып, жүрегіне шапағат нұрын төгуде. Мұғалімнен өнеге-білім алып, өмір теңізіне құлаш ұрған кез келген шəкірт ұстазымен мақтанады. «Мектептің жүрегі», «Бала жанының бағбаны»… Иə, бұл мектеп мұғалімі — ұстазға арналған теңеулер. Мұндай мадақтауларды жалғастыра берсек, даналық сөздер тізбегі шексіздікке ұласады. Мерейлі мерекеде дендеріңізге саулық, отбасыларыңызға амандық, істеріңізге сəттілік тілейміз.

Дорогие наши учителя! Поздравляем вас с днем учителя! Высоко ценим щедрость ваших любящих сердец, ваше терпение и понимание, преданность делу и любовь к нам — своим ученикам! Желаем крепчайшего здоровья, бодрости тела и духа, радости от вашего нелегкого труда и всяческих удач в личной жизни! Пусть вас окружают уважение и любовь, доброжелательность и милосердие, жизнерадостность и наша благодарность!
...

5 0

Кто читал эти книги в школьние годы? Обязательно поставьте лайки.

Сейчас молодеж читает Японские сказки. Может мы подскажем, в каких книгах больше морали?!

Мы запускаем новый проект 100 книг в старшей школе. Начали обратно перечитывать старые книги из школьных годов. Помогите составить список тех книг, которых рекомендуете старшим школьникам. После составления списка мы сделаем приложение в виде мобильной библиотеки.

Комплект из двух книг самого известного романа Драйзера. Основанная на реальных событиях криминально-судебная история. Психологическая драма и одновременно суровая отповедь «американской мечте» стала сюжетной основой нескольких фильмов. Привлекательный мир богатства, роскоши и развлечений — и отчаянная погоня за успехом и преступление как две стороны американской мечты.
...

2 4

В преддверии празднования всемирного дня учителя приглашаем всех педагогов принять участие в языковых олимпиадах "Wonder Words". 5-го октября все победители будут награждены знаками отличия. Подробнее: https://wonder.zti.kz ...

3 0

Познавательная олимпиада для дошкольников и школьников 1-6 классов. Олимпиада проводится в игровой форме и в этой игре используется один из самых лучших дидактических методов обучения. Вопросы викторины составлены лучшими учеными Казахстана, России и Бразилии. ...

2 1

Уважаемые участники образовательных мероприятий и авторы статей. Теперь на наших порталах в разделе результатов участий в открытом доступе не будут отражены данные участников. Документы можно будет проверять только путем ввода регистрационных номеров и сканированием QR. А в журнале "ADISTEME.KZ" из общего доступна будут скрыты сведения об авторах. В списке авторов будут указаные только имена и первые буквы фамилии. Данные будут видны только самим авторам. Также мы временно прекращаем публикацию энциклопедических журналов в онлайн формате. Это делается в целях обеспечения безопасности наших подписчиков. В последнее время стало очень много мошенников.

Также обратите внимание:
- Мы не звоним и не отправляем письма с приглашениями на участие в образовательных мероприятиях.
- Наши операторы никогда не просят смс или другие личные данные.
- Мы не пользуемся приложением ZOOM для организации конкурсов.
- Мы не продаем отличительные знаки.
- Мы не просим переводить взносы на счета физических лиц.
- Наши операторы ведут переписку только через защищенный канал Business WhatsApp и не раздают свои личные номера.
- Мы используем только Instagram, YouTube, WhatsApp и Mail.ru.
- Курсы совершенствования проводим только в своих порталах по темам использования авторских дистанционных образовательных технологий.
...

3 1

Білім саласында ең үздік компьютерлік ойын графикасының дизайнын құрастырғаны үшін Виллиан Цельсо Зарпеллон (Бразилия) "Тәлімгер" медалімен марапатталды. Өз ісінің нағыз маманы болған, шәкірт тәрбиелеген мамандар марапатталады.

За создание лучшего графического дизайна компьютерной игры в сфере образования награжден медалью "Наставник" Виллиан Цельсо Зарпеллон (Бразилия). Данная награда выдается специалистам, которые стали наставниками в своем деле и обучают других.

For the creation of the best graphic design of an educational computer game, Willian Celso Zarpellon (Brazil) was awarded the "Mentor" medal. This award is given to professionals who have become mentors in their field and teach others.
...

7 1

Нәзір Төреқұлов Халықаралық қорының Президенті профессор Сапарбаев А.Ж. тұңғыш дипломат Нәзір атамыздың өсиетін білім беру аясында жандандырып, оны халықаралық деңгейде шыңдата білгені үшін "Қоғам қайраткері" медалімен марапатталды. ...

10 3

My name is Kokon. I'm fighting villains from the Land of the Know-Nothings. Help me win this educational battle and we'll be good friends. I need smart friends. To everyone who helps me, I will send a friend certificate with the results of participation. And we will award the best student with the medal "For Special Achievements in Studying". ...

2 0

Меня зовут Кокон. Я сражаюсь со злодеями из страны Незнайек. Помоги мне выйграть эту образовательную битву и мы станем хорошими друзьями. Мне нужны умные друзья. Всем кто помогает мне я буду отправлять сертификат друга с результатами участия. А самого лучшего отличника мы наградим медалью "За особые успехи в учении". ...

4 2

Ескерту: Мақала сапасы туралы ақпараттарды, сертификат, анықтама және журналға тапсырыс беру батырмаларын мақала авторы немесе журнал тілшісі ғана көре алады.

Музыка үйірмесінің тұлғаны қалыптастырудағы рөлі

Плагиат

Ән-күй
Музыка үйірмесінің тұлғаны қалыптастырудағы рөлі

Мақала авторы: Редакция ғана көре алады
Жұмыс орны: «Маяковский атындағы орта мектебі» КММ
Лауазымы: музыка пәнінің мұғалімі
Порталға жариялану мерзімі: 30.11.2016
Журнал қорына жариялаған: Индира Т.



Плагиат көшірме:

Қоғамдағы кез-келген оқиға, құбылысқа сергек қарайтын қағылез азаматты тәрбиелеуде музыка өнерінің рөлі орасан зор. Музыка арқылы бала тәрбиелік және білімділік қасиеттерді бойына сіңіреді. Ол баланың сезімдеріне тікелей әсер ете отырып, оның моральдық бейнесін қалыптастырады. Музыка баланың жеке басының адамгершілік сезімдерін дамыту үшін қажет, сондықтан мектептерде музыка пәні белгілі бір жүйелі бағытпен жұмыс істейді. Оқушылармен өткізілетін музыка сабақтары шығармашылық күш оятып, әдемілікке деген құштарлығын арттырады. Әсіресе, ғасырдан- ғасырға, атадан — балаға жалғасын тауып, келе жатқан  аса бағалы ән — күйлер, терме, жыр, қисса, толғаулар мектеп жасындағы балалардың ұлттық мәдениетін көтеру мақсатындағы жақсы бағыт – бағдар деп есептеймін.

Сондықтан келешек ұрпақты музыканың түрлі жанрларын сүйсіне тыңдайтын, музыкадан сауаты бар, өзінің сүйетін әнін музыкалық аспапта ойнап немесе дауыстап айтып беретін жағдайға жеткізу. Ұлттық музыкамызды құрметтеп, қастерлеуге тәрбиелеуіміз қажет.

Қазақтың домбыра үні арқылы адам ішіндегі лас дүниені тазартуға мүмкіндік алады. Домбыраның үні тыңдаушылардың үйренуіне естігенін ұмытпауға әсер етеді.

Бүгінгі таңда ұлттық салт-дәстүрімізді, тілімізді, дінімізді сақтап қалу мақсатында мектебімізде 2012 жылдан бастап, «Мұрагер» атты  домбыра үйірмесін 1-«Ә» сынып оқушыларымен  жүргізе бастадым.  Жалпы сыныпта 23 оқушы бар. Барлық оқушылар қазақтың киелі аспабы домбырамен  толық қамтамасыз етілген.

Үйірменің негізгі мақсаты — өзінің тілін, дінін,  салт-дәстүрін, өнерін, әдет-ғұрыптарын білуге, халқының асыл қазынасының мұрагері сезінетін, өз елін туған жерін, ата мекенін сүйетін Қазақстан Республикасының азаматын тәрбиелеу.

Үйірменің негізгі міндеттері:

1)        домбыра сүйемелдеуімен ән айтып, күй тартуды және терме үйрету.

2)        қазақтың кейбір қолөнер түрлерін үйретіп, оқушылардың  көркемдік ой жүйесін қалыптастыру.

3)        балалардың  шығармашылық ынтасын, ой-өрісін, қиялын дамыту.

4)        дәстүрлі өнеріміз арқылы  қайырымдылыққа, адамгершілікке, ізгілікке тәрбиелеп, мәдениетті, жан-жақты дамыған адам етіп шығару.

Оқушыларға домбыра үйрету арқылы олардың өнерге деген құлшыныстарын арттыру. Домбыра үйрету барысында халықтық музыка педагогикасына арқа сүйедік. Оқушылар домбыра қағыстарын көзбен көріп, сөз иірімдерін құлақпен ілу сияқты домбыраны нотасыз үйренді.  Сонымен қатар, дәстүрлі ортада шәкірт ұстазына еріп жүріп, жекеше түрде дайындалады. Ал бала саны жиырмадан асатын сыныпта бұл әдіспен жұмыс істеу өте қиын. Бірақ  оқушылардың санына қарамай әр сабағымды әр түрлі әдіс-тәсілді қолдана отырып, домбыра тартуды үйретемін.

Ең алдымен оқушыларға домбыра туралы мәлімет беріп, олардың аспапқа деген көз қарастарын бақылауға алып, аспаптың қасиетті екенін таныттым.

Домбыра – қазақтың ұлттық аспабы. Қазақ халқының  әрбір үйінде болуы міндетті және қажетті аспап болып есептелген.  Бүгінге дейін  «Домбыра» атауының шығуы жайлы таластар өте көп. Солардың бір қатары: «Дембира» деген қыз атынан шыққан болуы керек деп те топшалайды, себебі Шығыс елдерінде қастерлі, қасиетті, нәрсеге немесе кейбір көпшілік орынға әйел адамның есімін беру үрдісі бар. Пішіні домбыраға ұқсас төрт ішекті шертпелі аспап үнді халықтарында «тамбура» деп аталады. Гректерде ішекті шертпелі аспапты «пандура» дейді.  Сонымен нақты атауы қайдан шыққаны белгісіз. [4;3]

Аспаптар көлемімен қалыбының түрі дыбысталу күшіне әсер етеді: көлемі үлкен болса дыбысталуы да сондай болады. Дыбысталу сипатынан оң қол техникасының әсері бар: төкпе күйлерде дыбыс қол білезігін күшті сілку арқылы екі ішекті қағумен алынса, шертпе күйлерде дыбыс жекелеген қол саусақтарымен шектерді шерту арқылы берілген. Осылайша домбыра мен күйдің,   олардың   орындалу арасында тығыз байланыс бар. Домбыра екі ішекті ғана емес үш ішекті де болып келеді. Өткен кезеңде үш ішекті домбыра Қазақстанның әр түрлі аймақтарында кездескен, қазіргі кезде бұл аспаптың түрі тек Семей өңірінде сақталған. [5;10]

Оқушыларға қазақтың ою-өрнектерінің символдық мазмұнын білу арқылы балалар күйдің саз иірімінің сұлулығын көбірек аша түссе, күйдің тарихын білу арқылы халқының тарихын тереңірек түсінеді. Сонымен қатар аспаптық саз өнеріміз аңыз-әңгімелерімен, көне мифологиямен, ауызша поэтикалық дәстүрімен астасып жатыр. Қысқасы, ән – күй  пәні музыка, ауызша поэтикалық, көркемөнер, қолөнер түрлерінің басы  тоғысқан интеграцияланған комплексті пән деуге болады.

Домбыра тартудың ең  қарапайым жаттығуларынан  бастап, жеңіл әндер мен күйлер үйреніп, репертуарды жылма – жыл байыта, күрделендіре түсудің арқасында күйдің композициялық құрылысын түсініп, аяғында өз жанынан өлең ұйқастырып, бір – бірімен қағыспа түрінде айтысуға дейін жетіп, жыраулардың үлгісімен өз толғауларын шығаруға  дейін жетеді.

Домбыраға  репертуар  таңдау  барысында балалардың ойнап үйренуіне жеңіл болуымен қатар, ел арасында кеңінен танымал халықтың сүйіп тыңдайтын   ән-күйлері  іріктеліп  алынды.

Оқушыларға музыканы тек  қана  құлақпен тыңдап, көркемдік бұйымдарды тек қана көзбен көріп, тамашалау  арқылы өнерге баулуға болмайды. Негізі оқушылар халық өнерінің шынайы  мұрагерлері болуы керек. Асыл өнерді өз қолымен  жасай алатын адам ғана ата – бабадан қалған   мұраны   көбейтіп, байытып келесі  ұрпаққа жеткізе  алады.

Үйірменің ерекшелігі – балаларға домбыра үйрету арқылы халық өнеріне ынтасын арттыру көзделген.

Музыка сабақтарында шығармашылық қабілетті дамытудың әдістері сан түрлі. Оның әр сабақтың тапсырма орындату бөлімінің мысалдарынан көріп отыруға болады. Орта буын сынып оқушыларының жұмыс түрі – жеке тапсырма, топтық тапсырмалар, жан — жақты тапсырмалар – олар өз бетінше тыңдап жүрген күрделі музыкалық шығармаларды талдап беру. Шығармашылық қабілетті дамытуда оқушыларға жан-жақты тапсырма беру арқылы мысалы жұмбақ, ребус, сөзжұмбақ, тест сұрақтарына жауап беру, экранда жаңа естіген музыкаларды талдау мен күнділікті білімді толықтыру жұмысын жүйелі жүргізе отырып әр балаға талдау жасалып жұмыс сапасы үнемі арттырылып отырады.

«Құлақтан кіріп бойды алар,

Әсем ән мен тәтті күй.

Көңілге түрлі ой салар,

Әнді сүйсең, мен ше сүй.»

Туғанда дүние есігін ашады өлең,

Өлеңмен жер қойнына кірер денең….»,- деген өлең жолдарында ұлы Абай әннің өмірдегі орнын нақ суреттегендей музыка адам өміріндегі алатын орыны зор [1; 5].

Қазақ халқы ән — күйді жанындай жақсы көріп, іштегі қайғы — мұңдарын, қуанышын ән арқылы шебер жеткізе білген. Осы кезге дейін өз тәжірибемде ән айтқысы келмейтін ешбір жанды көрмедім. Хан, би, шешен , ақын, батыр, бұқара халық домбыра аспабы негізінде тәрбиеленіп, өзінің ұлттық мәдениетін қалыптастырды.

Бүгінгі қазақ зиялыларына келсек, Тұнғыш  Президентіміз Н.Назарбаевтан бастап, Ә.Кекілбаев, И.Тасмағамбетов, М.Оспанов, С.Қасқабасов, А.Сейдімбек, М.Шаханов т.б айтуға болады. Өзім тәрбиелеп отырған шәкірттерім де өнердің биік шыңына жетіп, бойына осы адамдардын   игі қасиеттері дарыса екен деймін.