“Заманауи педагогика ерекшеліктері – 2022” тақырыбында өткізілетін
Республикалық конференция бағдарламасы.

Конференция материалдары (пленарлық және секциялық баяндамалардың тезистері мен мақалалары) конференция жұмысының қорытындысы бойынша
"ADISTEME.KZ" (ISSN 2708-4280)
журналында жарияланатын болады. www.kzu.kz
...

ПРОГРАММА
проведения Республиканской конференции
“Особенности современной педагогики – 2022”

Рабочие языки конференции – казахский и русский.
Материалы конференции (тезисы и статьи пленарных
и секционных докладов) будут изданы в журнале
"ADISTEME.KZ" (ISSN 2708-4280)
...

Қазақстан Республикасы бойынша 2021 жылдың 1 қаңтарынан бастап Зияткерлік технологиялар институтының ұйымдастыруымен “Qazaqstan Ustazy” қоғамы (kzu.kz), “Talimger” (talimger.kz) және “Tarim” (tarim.kz) қашықтықтан білім беру порталдары арқылы жүргізілетін конференциялардың баяндамалары “Әдістеме” (adisteme.kz) педагогикалық журналының арнайы шығарылымында жарияланатын болады.

Журналға жарияланатын әр мақалаға Идентификациялық нөмір (Identification Number, ары қарай – ID) беріледі және ID нөмірі бойынша ашық басылымда болады. 2022 жылдың 1-ші қаңтарынан бастап, Қазақстан Республикасы бойынша жүргізілетін конференциялық баяндамалардың материалдары арнайы нөмірге ID парақшалары бойынша жарияланады. Әр мақала парақтарында QR-код арқылы тексеру мүмкіндігі қарастырылған.
...

С наступающим! И пусть всё плохое останется в старом году :)
Для многих уходящий год выдался сложным. Давайте оставим все беды и печальные события позади. Поскорее собирайтесь всей семьёй в тёплом кругу за праздничным столом! Желаем вам и вашим близким быть здоровыми и счастливыми в новом году. А нашим ученикам — больших успехов и достижений. С Новым 2022 годом!
...

Қай кезде болсын белгілі бір қоғамның даму жолын алға жылжытуда жекелеген тұлғалардын феномені ерекше орын алатындығы баршаға белгілі. Өз елінің тәуелсіздігі мен ұлтының жарқын болашағы үшін күрескен ірі тұлғалар бүкіл адамзат өркениетіне маңызды үлес қосып келеді. “Аса көрнекті тарихи қайраткерлердің, шын мәніндегі мемлекетшілердің тұтас бір шоғырының” – жиырмасыншы ғасырдың бас кезінде-ақ қазақ мемлекеттілігінің даму мақсатын тұжырымдап берген тұлғалардың ұлттық мүдделерге қызмет етуінің ұлы тарихи үлгісі көз алдымызда тұр”, деп Елбасымыз Н.Ә.Назарбаев өзінің “Тарих толқынында” деген еңбегінде жазғанындай, қазақ тарихындағы ірі тұлғалардың қоғамда алған орны мен олардың ұлт үшін жасаған еңбектерінің маңызын көрсете білу – біздің парызымыз.
Толығырақ: www.adisteme.kz
...

Әбдіжапар Жұманұлы Сапарбаев – Қазақстанның ғылыми ортасында кең танымал көрнекті ғалым, экономист-кибернетик, белгілі педагог және білікті жоғары мектеп ұйымдастырушысы. Ғылым және қоғам қайраткері, экономика ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстан Республикасының Ұлттық Ғылым Академиясының құрметті академигі, Қазақстан Ұлттық жаратылыстану ғылым академиясының академигі, Нью–Йорк ғылым академиясының толық мүшесі, Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген ғылым қайраткері, Қазақстан Республикасының мәдениет қайраткері, Қазақстан Республикасының білім беру ісінің үздігі және құрметті қызметкері, «Қ.И.Сәтбаев», «Ш.Ш.Уәлиханов» және академик «А.И.Бараев» атындағы мемлекеттік сыйлықтарының иегері, «Құрмет» және «Ахмет Байтұрсынұлы» Ордендерінің иегері, «Ерен еңбегі үшін», «Еңбек ардагері» және көптеген мерекелік медальдарымен марапатталған. ...

Шығыс Қазақстан облысы, Аягөз қаласында дүниеге келген. 1990 жылы Семей кәсіптік-техникалық училищесін, 1995 жылы Шәкәрім атындағы Семей педагогикалық университетінің физика-математика факультетін бітірген. Алғашқы еңбек жолын Алматы қаласындағы №117 орта мектепте бастауыш сыныптар мұғалімі болып бастаған.
Толығырақ: "Қазақстан ұстазы" энциклопедиялық журналы, № 03-3-2016.
...

Постоянная дистанционная конференция с ускоренным подведением итогов на портале WWW.IAE.SU.

Международная ассоциация педагогов приглашает все желающих принять участие в образовательных мероприятиях через портал дистанционного образования.

Правила участия:
1. В мероприятиях могут принять участие педагоги организаций образования всех видов и типов.

2. Для участия необходимо выбрать тему, зарегистрироваться или авторизоваться в ЛИЧНОМ КАБИНЕТЕ, внести данные участника, загрузить доклад по теме конференции. Каждый участник может принять участие в любом мероприятий.

3. Работы принимаются постоянно. Доклады проверяются в течении ДВУХ рабочих дней. После отправления доклада по теме конференции данные участника будет включен в план программы конференции с указанием секции и даты. Выходные документы выдаются в электронном виде и их можно будет скачать в личном кабинете сразу же после участия.
...

1 Желтоқсан күні Қазақ елі үшін аса қуанышты мереке! Себебі, бүгін, қыстың бірінші күнінде Еліміздің Тұңғыш президенті күні!
1991 жылы 1 желтоқсанда Бүкілхалықтық сайлау нəтижесі бойынша Нұрсұлтан Назарбаев Əбішұлы тұңғыш президенті болып сайланды.

Елбасымыз ақылы мен қайратын, жігерін, ірі саясаткер талантымен, ел басқару ісіндегі мол тəжірибесімен ұштастыра отырып, елдің бірлігі, халықтың тыныштығы, мемлекеттің Тəуелсіздігі мен қадір қасиетін артып, еңбек етіп отыр. Елдің, мемлекеттің ақыл-ойын байытуға, абыройын асыруға, ар-ожданын ардақтауға қызмет етті жəне қызмет етіп те келеді.
Біздің осылай тыныш, қолайлы əрі еркін өмір сүруіміз Президент Н.Назарбаевтың арқасы. Салтанатты жарасқан қалалары бар, ұшан-теңіз байтақ даласы бар, аруақ қолдаған бабасы бар ел екендігімізбен жəне Елбасымызбен мақтан етеміз! Н.Назарбаев біздің мақтанышымыз!
...

Мурат Журинович 1941 жылдың 7 желтоқсанында Оңтүстік Қазақстан облысы Арыс жерінде дүниеге келген.
М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік университетінің, Мәскеу химиялық технологиялар институтының аспирантурасының түлегі. Қазақстан ұлттық ғылым академиясының Президенті, ғылым докторы, профессор, академик. Электрохимия саласының беделді ғалымы. Мемлекет және қоғам қайраткері. 1985 ж. бері мемлекеттік органдар мен мекемелерде, қоғамдық ұйымдарда бірінші басшы қызметін (министр, ректор, директор, президент) абыроймен атқарып келеді. Әлемге әйгілі болған мыстың нанодисперстік ұнтағын электрохимиялық әдіспен өндірудің авторы. Білім және ғылым саласындағы еңбек жетістіктері үшін елеулі мемлекеттік және халықаралық наградалармен марапатталған. Академик Мурат Журинович ел мақтанышы, ұстаздар үлгі тұтар ғылым мүсіні.
...

Ескерту: Мақала сапасы туралы ақпараттарды, сертификат, анықтама және журналға тапсырыс беру батырмаларын мақала авторы немесе журнал тілшісі ғана көре алады.

География пәнінде СLIL әдістемесі арқылы оқушылардың тілдік құзіреттіліктерін арттыру

География
География пәнінде СLIL әдістемесі арқылы оқушылардың тілдік құзіреттіліктерін арттыру

Мақала авторы: Калмагамбетова Сагыныш Сакеновна
Жұмыс орны: №61 жалпы білім беретін орта мектеп
Лауазымы: география пәні мұғалімі
Порталға жариялану мерзімі: 14.01.2019
Журнал қорына жариялаған: Калмагамбетова Сагыныш Сакеновна


Қазіргі заманғы мектептегі білім беру парадигмасы оқушының жеке тұлғалық қызығушылықтарын есепке ала отырып, оны саналы түрде таңдау жасауға, өз бетінше шешім қабылдауға және қоғам өміріне белсенді қатысуға дайындауды талап етеді. Осындай жағдайда, белсенді азаматтық ұстанымы бар әрі коммуникативтік қабілеті  жоғары білімді жастарды тәрбиелеуге мүмкіндік беретін инновациялық білім беру моделін қалыптастырудың өзектілігі артады. Ал инновациялық білім беру моделін қалыптастыру пәнаралық байланыстарды дамытуды және белсенді оқыту әдістерін қолдануды алға тартады.

СLIL немесе пән мен тілді кіріктіріп оқыту әдісі жоғарыда сипатталған заманауи сұраныстарға жауап беретін бірден бір әдіс болып табылады. CLIL терминін көптілді білім беру саласындағы ғалым Дэвид Марш 1994 жылы Еуропадағы тілдік білім берудің жағдайы туралы зерттеулерді үйлестіру жұмысының барысында қолданысқа енгізген.  Автордың анықтамасы бойынша, CLIL — тілдік емес пәндерді екінші тіл немесе қосымша тіларқылы оқыту әдістемесі [1]. Басқаша айтқанда, бұл әдістеме пәнді оқыта отырып, оқушылардың тілдік құзіреттіліктерін дамытуға мүмкіндік береді.

Қазақстанда үш тілде білім беру реформасын жүзеге асыру, әсіресе жаратылыстану бағытындағы пәндерді ағылшынша оқытуды енгізу жағдайында CLIL әдістемесінің маңыздылығы артып отыр. Қазіргі таңда, CLIL әдістемесі елімізде үш тілде білім беру моделіен жүзеге асыратын Назарбаев Зияткерлік мектептерінде кеңінен қолданылады [2]. Атап өтерлік жайт, CLIL әдістемесі, негізінен, пәнді шет тілінде немесе екінші тілде оқытуда қолдануға арналған. Алайда, халықаралық зерттеулер көрсетіп отырғандай, пәнді оқушының ана тілінде оқытуда да пән мен тілді кіріктіріп оқыту әдісінің тиімді инновациялық педагогикалық құрал ретіндегі әлеуеті жоғары.

CLIL әдістемелік тәсілін одан әрі жетілдіріп дамытқан шотладиялық ғалым До Койл CLIL әдістемелік тәсілдің негізгі принциптері анықтау кезінде Еуропа елдерінде 4Cs шеңбері деп аталатын төмендегі төрт негізгі аспектіні анықтады[3, с.265 ]:

Content (мазмұны) – бұл оқушылардың ақпараттық құзыреттілігін қалыптастыратын пәндік аймақтағы білім, іскерлік, дағды, яғни, өздігінен  іздеу, талдау, таңдау, өңдеу және қажетті ақпаратты жіберу қабілеті мен іскерлігі;

Communication (байланыс) – сабақта шетел тіліне үйренуге емес, шетел тілі білімін қосымша қолдануды ұсынатын тілде оқыту, осылайша, оқушылар шетел тілін оқу кезінде қолданады, сондай-ақ, оны қалай пайдалану керектігін үйренеді. Бұл аспект коммуникативті құзырлықтарды қалыптастырады, себебі  тыңдай білу, сұрақтар қоя білу және оларға нақты жауаптар құрастыру, қарастырылатын мәселелерді мұқият тыңдау және белсенді талқылау, серіктесінің пікірін түсіну және  оларға сыни баға беру секілді жеке тілдік қатынас қабілетін дамытады;

Cognition (таным) танымдық және ойлау дағдыларын дамытуды жүзеге асырады және бір немесе бірнеше оқу салаларында студенттердің жақсы даярлығын қамтамасыз ететін білім беру құзыретін қалыптастыруға ықпал етеді;

Culture (мәдениет) – мәдениет тілін меңгеруді қамтамасыз ететін,  әлемді тану жолдарымен, өзін мәдениет бөлшегі ретінде ұсынумен, балама мәдениетті ұғыну және қабылдаумен жалпы мәдени құзыреттілігін дамыту аспектісі болып табылады.

Енді CLIL әдісін қолдану мұғалімнен нені талап етеді деген практикалық сұраққа келер болсақ, CLIL әдісін мұғалімнен пәндік білімін жетілдіруді, ресурстарды кеңінен қолдануды, сабағын тиянақты жоспарлауды, кәсіби біліктілігін үнемі арттырып отыруды талап етеді.CLIL әдісін қолдану барысында әр сабақтың пәндік және тілдік мақсаттары болуы керек, мұғалім оқушылардың сол мақсаттарға жетуін қадағалауы қажет, сабақта тірек сөздермен жұмыс жасалуы қажет, айтылым, жазылым, тыңдалым және оқылым дағдылары дамытылуы қажет, белсенді оқу әдістерін қолдану қажет.

CLIL әдісін қолдану барысында тапсырмалар мақсатқа бағытталған, оқушылардың тіл деңгейлеріне сай, орындауға қызықты, ынталандыратын, бір-бірімен логикалық түрде байланысқан болуы қажет.

Жоғарыда аталған  4Cs шеңберіндегі барлық принциптер қазақ кластарында география пәнін оқытуда аса маңызды аспектілер болып табылады. Өйткені, сабақты жоспарлау кезінде «барлық мұғалімдер тіл мұғалімдері болып саналады» деген жаһандық ұстаным сақталу қажет[4]. CLIL әдісін басшылыққа ала отырып, қазақ тілінде берілетін география сабағында оның элементтерін қолдануға болады. География сабағында пән мен тілді кіріктіріп оқыту уақыттың көп бөлігі мәтінмен жұмыс істеуге берілсе де, тілдік дағдылардың барлық түрі сақталады. Мәтін материалын таңдаған кезде оқушының жас ерекшелігі мен тіл меңгеру деңгейі ескеріледі.Мысалы,  сабақта оқушылардың қазақ тілінде оқу, сөйлеу дағдысын жетілдіру үшін үй тапсырмасы  компьютерленген тест тапсырмасы, сөздерді сәйкестендіру  немесе кестеде берілген дұрыс сөйлемдерді табу арқылы тексеруге болады. Сабақта тілдің төрт дағдысын басшылыққа алынады. Қажет болған жағдайда, оқушыларға түсініксіз сөйлемдер мен терминдерді бірнеше рет қайталау қажет. Тыңдалым дағдысы үшін Интернет желісінен таңдап алынған географиялық тақырыптарға сай түрлі бейне және аудиожазбаларды тыңдатуға болады.

Оқушылардың оқылым дағдысын жетілдіру үшін қарапайым тапсырмалардан бастап, проблемаға негізделген оқыту тапсырмаларына дейін қамтуға болады. Оқылым дағдысы PISA халықаралық емтиханында тексерілетін аса маңызды дағды функционалды сауаттылықты жетілдіруге көмектеседі. Оқу сауаттылығы оқушыға берген мәтінді түсініп, оған талдау жасап, берілген мәтіннің мазмұнын өмірмен байланыстыра алу дегенді білдіреді. Оқылым дағдысының ерекшелігі, ең бастысы, түсініп оқу, зерттеп оқу, сын тұрғысынан ойлау, аргументтерді келтіріп, оны дәлелдей алу және шолып оқу [5].

Жазылым дағдысы негізінде анализ жасау, пікір, хат, эссе және т.б. тапсырмаларды қолдануға болады. Сонымен қатар сюжетті суреттерді пайдалану арқылы оқушылар тарапынан креативті жұмыстар орындалады. Мысалы: «Берілген суретті пайдаланып, Қазақстандағы табиғаты әсем жерлер туралы туристік блог жаз» — деген тапсырмаларды беруге болады. Кез-келген жазба жұмысын орындау кезінде оқушы жазба жұмысының стилін сақтауды ұмытпау керек. Егер ол жалпы оқырманға арналған ақпарат болса блог үлгісін, хат болса, хат үлгісін сақтауы тиіс.

Жазба жұмыс формаларының ішінде эссе ерекше орын алады. Эссе жазудың өзіндік жүйесі бар және ол тезиске сай аргументтерді келтіру, қарама-қарсы аргументтерді келтіру, себеп, ұсыныс және қорытынды сияқты бөліктерді қамтиды.

CLIL әдістемесін пайдалануда география пәні мұғалім келесілерді ескеруі тиіс:

  • қазақ тілі пәні мұғалімдерімен және физика, химия және биология сияқты өзге пән мұғалімдерімен ынтамақтастық орнату;
  • әдістемелік бірлестіктердің жұмысын жоспарлағанда, тілдік және тілдік емес пәндер мұғалімдері әдістемелік бірлестіктерінің өзара әрекеттесу жоспарын түзу;
  • тілдік және тілдік емес пәндер мұғалімдерінің арасында сабақтарға өзара қатысуды ұйымдастыру.

Қорыта айтқанда, CLIL әдістемесі бойынша география пәнін оқыту пән мен пән, пән мен тіл арасындағы байланыстарды қамтамасыз етеді және жаңартылған білім беру стандартының принциптерін жүзеге асыруда практикалық нәтижелерге жетуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, аталмыш әдіс оқушылардың география саласы бойынша академиялық тілдік құзіреттіліктерін арттырады, пәндік терминология мен тілді орынды әрі ұтымды қолдануға мүмкіндік ашады. Әдістеменің қосымша артықшылығы — оқушылардың мәдени хабардарлығын, халықаралық түсініктерін дамытуы. Әдістеменің ұзақ мерзімді тиімділігі оқушылардың тек оқуға ғана даярлығын емес, сонымен қатар жаңа білімін өмірде қолдана білуге,  олардың ұтқырлығы мен тез өзгеретін өмірлік жағдайларға бейімделу қабілетін арттыруға әкелуі болып табылады.

Қолданылған деректер тізімі

  1. Карабасова, Л (2018). Пән мен тілді кіріктіріп оқыту үш тілде білім беру педагогикасы ретінде. Видео дәріс. Назарбаев Университет, Астана.
  2. Ирсалиев,С., Карабасова Л., Мухаметжанова А., Адиль А., Бекова М., Нурланов Е. (2017). Үш тілде білім беруді ұйымдастыру. Астана: Ақпараттық талдау орталығы.
  3. Coyle, D. (2007). Content and language integrated learning: Towards a connected research agenda for CLIL pedagogies. International journal of bilingual education and bilingualism, 10(5), 543-562.
  4. Нуракаева, Л., Шегенова, З. (2013). Пән мен тілді кіріктіріп оқыту әдісін (CLIL) қолдану туралы мұғалімдерге арналған нұсқаулық. Назарбаев Зияткерлік мектептері, Астана.
  5. Көпжасарова Т.М., Утешева К.Г. Мәтінмен жұмыстың тиімді тәсілдері: әдістемелік нұсқаулық.Астана: «Назарбаев зияткерлік мектептері»ДББҰ Педагогикалық шеберлік орталығы, 2016.- 60 б.