География
Чабаева Асем Есетовна, Қолайсыз атмосфералық құбылыстар

Қолайсыз атмосфералық құбылыстар

Мақала авторы: Чабаева Асем Есетовна
Жұмыс орны: Маңғыстау облысы, Қарақия ауданы, Құрық ауылы № 1 орта мектебі
Лауазымы: география пәні мұғалімі, ІІ санатты
Порталға жариялану мерзімі: 24.11.2017


Сабақтың тақырыбы Қолайсыз атмосфералық құбылыстар
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме) 7.3.2.7

Жергілікті компонентті қосымша қамту негізінде қолайсыз атмосфералық құбылыстарды талдай отырып, сақтану шараларын ұсыну

Сабақтың мақсаттары

 

  1. Қолайсыз атмосфералық құбылыстардың түрлерін ажырата алады
  2. Құбылыстардың шығу себебін, таралуын дәлелдер келтіріп түсіндіреді.
  3. Ауа райы құбылыстарына болжам жасап, зардаптарды азайтуда өз ойларын жүзеге асыра алады.
Бағалау  критерийлері

 

 

Білу: Қолайсыз атмосфералық құбылыстардың алуантүрлілігі туралы біледі.

Түсіну: Адам өмірі және шаруашылыққа жайсыз ауа құбылыстардың теріс әсерлілігін дәлелдермен келтіреді.

Қолдану: Құбылыстардың себебін ауа райы элементтерін пайдаланып, орын алу көздеріне болжам жасау.

Талдау: Оқушылардың климаттан келетін зардаптарды азайтудағы іс-шараларды ұсынып, өмір қауіпсіздігін талдайды.

Тілдік мақсаттар Оқушылар мәтінмен жұмыс істеу дағдыларын дамытады, географиялық дерек көздерімен танысады, өз ойларын жеткізеді.

Пәнге тән терминология:

ü  Атмосфералық құбылыс

ü  Үсік, аңызақ, шаңды боран, қуаңшылық, көкмұз, тұман, қар көшкіні, бұршақ құбылыстарына анықтама беру.

Диалог пен жазылым үшін қажетті тіркестер:

Атмосфералық қолайсыз құбылыстар — … .

Ауа райы болжамдары … қажет.

Құндылықтарды дарыту Сыни тұрғыдан ойлау, шығармашылық қабілеттерін арттыру, болжам жасауға дағды қалыптастыру, қоршаған ортаға деген көзқарасын дамыту, өмір қауіпсіздігімен қамтамасыз етуге үйрету.
Пәнаралық байланыс Биология – тірі ағзаларға атмосфералық құбылыстардың әсер етіп, дамуына кері жағдай жасауы.

Физика – ауаның құрамдас бөліктерінің бір күйден екінші күйге өтуінен туындауы негізінде қалыптасатын құбылыстар.

Бастапқы білім Жалпы атмосфералық құбылыстар туралы пікірлер
 

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет Ресурстар
Сабақтың басы.  

 

 

 

 

 

 

 

 

Ұйымдастыру сәті.

1)      Амандасу, оқу құралдарын тексеріп түгендеу;

2)      Атмосфералық ахуал қалыптастыру

«Көңіл-күй неге ұқсас» оқушылар бүгінгі көңіл-күйлері неге (қай жыл мезгіліне, ауа райына, табиғат құбылысына) ұқсас екенін айтып береді.

3)      Топтастыру

Ғаламтор арқылы «Castlots» әдісі бойынша топқа бөлу.

—          Ауыл шаруашылығы

—          Көлік

—          Тұрмыс

4)      Капитан сайлап, бағалау бетшесін белгілеп отыру.

Ғаламтор

https//castlots.org сайтына кіру

Қағаз қиындылары

Сабақтың ортасы

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Сабақтың соңы

Ой шақыру

Жеке жұмыс

Кластер әдісі арқылы атмосфералық құбылыстырды атау.

 

атмосфералық құбылыстар

 Тақырыпты айқындау

Осы құбылыстардың ішінде шаруашылыққа, тұрмыс-тіршілікке крі әсер ететін құбылыстар барма?

1-тапсырма    Топтық жұмыс

Зардаптарды анықтау.

Сызба толықтыру

Атмосфералық құбылыстардың адам өмірі мен шаруашылығына тигізетін әсерін анықтау және сол құбылысқа анықтама беру.

АУЫЛ ШАР/ҒЫ
КӨЛІК
ТҰРМЫС
ҚОЛАЙСЫЗ АУА РАЙЫ-КЛИМАТТЫҚ ҚҰБЫЛЫСТАР
КЛИМАТТЫҢ АДАМ ӨМІРІ МЕН ШАРУАШЫЛЫҚҚЫЗМЕТІНЕ ӘСЕРІ

 Ауыл шаруашылығы – шаңды дауыл, бұршақ

Көлік – көктайғақ, бұрқасын

Тұрмыс – найзағай, үсік

Бағалау критерийі Дескрипторлар баға
Қолайсыз ауа райы құбылыстары зардаптарын анықтап, түсінік беруі 1 Атмосфералық құбылыс терминдеріне анықтама берді.    
2

 

Тұрмыс-тіршілікке, шаруашылыққа кері әсер етуші  құбылыстарды анықтады  
   
  3 Келтіретін зардаптарын түсіндірді.    

 

2-тапсырма    Жұптық жұмыс.

Тапсырма: Картамен жұмыс

Қазақстанда болатын атмосфералық қолайсыз және қауіпті құбылыстарды анықтаңдар. Қалыптасу жағдайларын, таралу аумақтары мен мезгілі туралы стикерге жазып, карта бетіне жасырады.

 

Бағалау критерийі Дескрипторлар оңай/қиын  
Қазақстандағы қолайсыз атмосфералық құбылыстардың таралу ерекшеліктері 1 Ауа құбылыс тән аудандарды картадан нақты көрсете білді.    
2 Ауа құбылыстарының қалыптасу себебіне дәлелдемелер келтірді.  
   

 

 3-тапсырма    Жеке жұмыс

Тапсырма Адамдардың климатқа әсері

Оқушылар «Білім ағашы» атмосфераны ластаушы заттарды, қорғау шараларын, ұсыныс-пікірлерін, сонымен қатар қолайсыз атмосфералық құбылыстардан сақтану жолдарын стикерлерге жазып жапсыру.

І топ: Оқушылардың әрқайсысы ауаны ластайтын заттарды анықтайды.

ІІ топ: Атмосфераның маңызын, қорғау шараларын ұсынады.

ІІІ топ: Қолайсыз атмосфералық құбылыстардан сақтану жолдарын анықтайды.

 

Бағалау критерийі Дескрипторлар Баға
Адамдардың климатқа әсері және сақтану жолдары 1 Ауа ластайтын негізгі заттардың шығу көзін анықтады.    
2

 

Қорғау шаралары бойынша ұсыныс-пікірлерін ұтымды жеткізді.  
3 Алдын ала сақтану шараларын ұсынды  
   

 

Бекіту сұрақтары

1. Атмосфералық құбылыстардың ішінде жайсыз құбылыстарын атап өтейік.

2. Сіздердің ауаға қосатын үлестерін қандай болмақ?

 

Кері байланыс

Ауа құбылыстарын ыммен, қимылмен көрсету

Сабақ барысы ұнамады – боран

Сабақ жақсы өтті  – жел

Сабақ өте жақсы өтті – жаңбыр 

 

Үйге тапсырма

Өзіміздің туған өлкемізге тән ауа құбылыстарының қалыптасу себептерін анықтау

Интербелсенді тақта, слайд

 Сызба

 

 

 

 

  

 

Қазақстанның физикалық немесе климаттық, табиғат зоналар картасы

 

Таратпа материалдар, стикер,маркер

 

 

 

 

 

 

 

 

 

«Білім ағашы» суреті, жасыл стикерлер

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Стикер, смайликтер

 

 

Саралау – оқушыларға қалай  көбірек қолдау көрсетуді  жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз? Бағалау бетшесінде – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз? Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы , АКТ қолдану
Тапсырмалардың оқушылардың жас ерекшелігіне қарай ұйымдастырылып, жұптық-топтық жұмыс нәтижесімен жүзеге асырылады. Оқушылар өздері бағалау бетшесіндегі критерийлер арқылы дискрипторлармен бағалайды.  топтық жұмыс арқылы сабаққа ынтасын оятамын, интербелсенді тақтамен жұмыс жасауда қауіпсіздік ережелерді қаперіне алу.
Сабақ бойынша рефлекция

Сабақ мақсаттары немесе оқу мақсаттары шынайы және қолжетімді болды ма?

Барлық оқушылар оқу мақсаттарына қол жеткізді ме? Егер оқушылар оқу мақсатына жетпеген болса, неліктен деп ойласыз? Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме? Сабақ кезеңінде уақытты тиімді пайдаландыңыз ба? Сабақ жоспарынан ауытқулар болды ма және неліктен?

Бұл тарауда сабақ туралы рефлекция жасау үшін пайдаланыңыз. Сол бағандағы өзіңіз маңызды деп санайтын сұрақтарға жауап берңіз.
 

 

Жалпы бағалау:

Сабақта ең жақсы өткен екі нәрсе (оқыту мен оқуға қатысты) ?

1.

2.

Сабақтың бұдан да жақсы өтуіне не оң ықпал етер еді (оқыту мен оқуға қатысты) ?

1.

2.

Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістіктері/ қиыншылықтары туралы нені анықтадым, келесі сабақтарда не нәрсеге назар аудару қажет?

 

Жауап жазу