Mektepke deiingi uiymdarda V.Voskobovish tehnologiiasyn qoldany'

Mektepke deiingi ta'rbie men oqyty'
Jaiabaeva Jy'magy'l Kairovna, Mektepke deiingi uiymdarda V.Voskobovish tehnologiiasyn qoldany'

Maqala avtory: Jaiabaeva Jy'magy'l Kairovna
Jumys orny: MKQK "Qarlyg'ash" bo'bekter baqshasy
Lay'azymy: Ta'rbieshi
Portalg'a jariialany' merzimi: 24.11.2018


 Mazmuny

  1. Kirispe
  2. Negizgi bo'lim

2.1. Oiynshyqtardyn' man'yzdylyg'y

2.2. Paidalany' mu'mkindiginin' a'r tu'rliligi

2.3. Voskoboviсhtin' tehnologiiasy – Oiynnyn' ertegilik labirintteri

2.4. Tehnologiiany iske asyry' ta'silderi

2.5.   Voskoboviсhtin' Damyty'shy Oiyndary.

2.6. Qazaqstan eline beiimdelip jasalg'an avtorlyq oiyndar

  1. Qorytyndy
  2. Qoldanylg'an a'debietter tizimi

I. KIRISPE

Elimizdin' damy' den'geii mektepke deiingi kezen'nen bastap, balalarymyzdyn' du'nietanymyn durys bag'yttay'dan bastalady. Balabaqsha jag'daiy onda tu'rli oqyty' tehnologiialary ken'inen qoldanyly' u'stinde. Qazirgi tan'da oqyty'dyn' jan'a tehnologiialary tek sipattama tu'rinde g'ana emes, shynaiy problemalyq negizde boly'y tiis. Bu'gingi tan'da bilim bery'din' jan'a tehnologiialar ju'iesi o'te man'yzdy, qarqyndy. Qazaqstan Respy'blikasynda bilim bery'di damyty'dyn' 2011 – 2020 jyldarg'a arnalg'an memlekettik bag'darlamasynda kelesidei negizgi maqsattar belgilengen:

mektepke deiingi uiymdardyn' jelisin ulg'aity'; mektepke deiingi ta'rbie men oqyty'dyn' mazmunyn jan'arty'; mektepke deiingi ta'rbie men oqyty' uiymdaryn kadrlarmen qamtamasyz ety'. IAg'ni, jeli ulg'aiy'ynyn' basty sharty – mektepke deiingi mekemede sapaly bilim men ta'rbie beretin bilikti pedagog kadrlary boly'y tiis, uiymda jan'a pedagogikalyq tehnologiialar qarqyndy qoldanyly'y kerek. Sonymen qatar, negizgi mindetter ishinde balalardy mektepke deiingi sapaly ta'rbiemen ja'ne oqyty'men tolyq qamty'dy, olardy mektepke daiarlay' u'shin mektepke deiingi ta'rbie men oqyty'dyn'  a'r tu'rli bag'darlamalaryna ten' qol jetkizy'di qamtamasyz ety'; bilim bery' protsesinin' barlyq qatysy'shylarynyn' u'zdik bilim bery' resy'rstary men tehnologiialaryna ten' qol jetkizy'in qamtamasyz ety' ja'ne pedagog mamandyg'ynyn' bedelin ko'tery' erekshelengen. Bul bag'ytta, mektepke deiingi bilim bery'de Voskovobiсh oiyndaryn standartty igery' u'derisine engizy'di usynyp otyrmyn.

Joba ma'selesi: Mektep jasyna deiingi balalardyn' til damy'y,bilim sapasynyn' to'mendigi.

Jobanyn' maqsaty: Zamanay'i pedagogikalyq tehnologiialardy qoldany' arqyly bolashaqta fy'nktsionaldy oqy'shy bolatyndai tulg'a qalyptastyry'.

Jobanyn' gipotezasy: Eger jobada usynylg'an tehnologiia praktikada qoldanylsa, onda balalardyn' logikalyq oilay'y, qarapaiym matematika tu'sinikteri qalyptasady,  bilim sapasy artady.

Jobanyn' nysany: Mektep jasyna deiingi balalar.

Jobany iske asyry' kezen'deri: Oqy' jyly.

Joba jan'alyg'y: Voskoboviсh oiyndaryn respy'blika boiynsha is-ta'jiribesinde qoldanatyn mektepke deiingi uiymdar pedagogterinin' sany az.

V. Voskoboviсhtyn' o'mirbaiany

Viaсheslav Vadimoviсh Zaporojeda du'nige kelgen. Mektep jyldaryn pr Herson qalasynda o'tkizdi, sodan keiin Leningrad  qalasyna ketip qaldy.(qazirgi Sankt-Peterby'rg).  Injener-fizik mamandyg'y boiynsha Politehnikalyq instity'tyn bitirgen  .  Eki jyl a'skerde boryshyn o'tep, ty'g'an qalasyna oraldy. Mamandyg'y  fizik bola tura,a'rtu'rli  qozg'alystarda  o'len'der, my'zyka, a'n jazg'an, alan'darda so'z soilegen.

. Osy oiyndardy oilap taby'g'a o'zinin' balalary sebep bolg'an. Injener-fizik Viaсheslav Voskoboviсhtin' balalary Perestroika kezen'inde ty'dy, oiyn du'kenderi jas a'keni tyg'yryqqa tiredi. Onda bar oiyndardy bizdin' a'jelerimizdin' a'jeleri oinag'an oiyndardy usyndy. Al elimizde alternativti pedagogika ty'raly a'n'gimeler belsendi ju'rip jatty. Sondyqtan da Viaсheslav Valereviсh Voskoboviсh ta'rbie bery'din' aldyn'g'y qatarly a'disterine o'zinin' lebin qosy'dy jo'n ko'rdi.

 II. NEGIZGI BO'LIM

  • Oiynshyqtardyn' man'yzdylyg'y

Ko'p fy'nktsionaldyg'y. Bir oiynnyn' ko'megimen ko'ptegen bilim bery' mindetterin sheshy'ge bolady. O'zi sezbei-aq sa'biler tsifrlar men a'ripterdi men'gere bastaidy; tu's, pishindi biledi ja'ne esinde saqtaidy; qoldyn' usaq motorikasyn shynyqtyrady; tilin, oiyn, zeiinin, este saqtay'yn, qiialyn jetildiredi. Oiyndar oqy', matematikalyq dag'dylar, qurastyry', shyg'armashylyq qabiletterin damyty' ta'silderin arqyly ju'redi.

Beinelilik ja'ne a'mbebaptylyq. Bul en' negizgisi, osy arqyly basqa oiyndardan Voskovobiсh oiyndary erekshelenedi. Oiyndar ertegi a'lemimen, erekshe tilimen tolyqtyrylg'an, bul tildi biz, eresekter, tiimdi so'z tirkesterimen almastyryp alg'anbyz. Barlyq oiyndar en' basty qatysy'shyg'a-balag'a bag'yttalg'an. Ertegi-tapsyrmalar, meiirimdi keiipkerler, sonyn' ishinde aqyldy Metr qarg'a, erju'rek sa'bi Geo, ailaker, biraq qarapaiym Vsiy's, qyzyqty Magnolik oiyn barysynda balany su'iemeldey' arqyly, olarg'a tek qana matematika, oqy', ligikany da, sonymen qatar, adamgershilik qarym-qatynastarg'a, oiyng'a qatysyp otyrg'an eresektermen de ortaq til tabysy'g'a ko'mektesedi.Jastyq motivatsiialyq a'reket aktsentterine – qyzyg'y'shylyq, beinelik, qol jetimdilik, standartqa sai emestigi, qabylday' jan'ashyldyg'y, san-qilylyg'y – oiyndar shettetedi, zeiindi, qyzyg'y'shylyqty jinaqtaidy, ja'ne balany sheshy' u'rdisine a'rdaiym tartady, mindetti «oilanady». Mindetterge su'n'gy' tiimdi ju'rip jatady. Bala mindetti tu'rde jag'daig'a kiredi, naqty algoritm talap etetin, a'reketterdin' ju'ieliligi, usynylg'an tapsyrmalardy, maqsattardy, sheshimder nusqalaryn izdey' saraptay'. SHeshimderdi su'iemeldey'de eresekterdin' ro'li ten' quqyly oinay'shy seriktestik retinde oiyndy u'irety' bolyp ainalysady. Damyty'shy oiyndarymen jumysty man'yzdy tu'rde jen'ildetedi. Sabaqtardan keiin keiipkerler tu'rinde oinaidy, jan'a saiahattar men oiyndardy oilap taby'g'a tyrysady.

  • Paidalany' mu'mkindiginin' a'r tu'rliligi.

Osy oiyndardyn' u'i jag'daiynda da, otbasylyq jag'daida oiyn jinaqtarynda da, sonymen qatar, balabaqshalardyn' toptarynda da, mektepterde de, jeke ja'ne tu'zety' praktikasynda da paidalany'g'a mu'mkindik beredi. Oiyndardyn' qurylymy qatan' algoritm sipaty bar ja'ne bilim bery'din' a'r tu'rli modelderinde qoldany'g'a bolady. Bul ta'rbieshi men mektep pedagogyna jeke ja'ne tu'zety' jumystaryn ju'rgizy'ge mu'mkindik beredi, bul toppen, synypta sabaqty uiymdastyry' u'shin material bola alady. Sonymen qatar, jeke material retinde de, sonymen birge, toptyn' jalpy ko'rnekilik retinde de paidalany'g'a bolady (mysaly «Geokont», «Larсhik» kesheni – u'lken ko'lemdi).

Oiyn tan'day'dag'y basymdylyq

Ko'ptegen pedagogtardyn' ta'jiribesi «Voskoboviсhtin' Damyty' Oiyndary» boiynsha sabaqtar barysynda ko'n'ilderin ay'dary' u'shin bir ret erejeler men mindetterdi tu'sindirip bery'di uiymdastyry' jetkilikti ekendigin aityp otyr, al materialdardyn' qol jetimdiligi men tehnologiialylyg'y balalarg'a oiynmen qarym-qatynas jasay' arqyly o'zi u'shin jan'alyqtar men jaa jaqtaryn ashy'g'a mu'mkindik beredi.

Oiynnyn' basy a'r tu'rli boly'y mu'mkin: bala «kezdeisoq» ashyq jerde qaldyrylg'an oiyndy tay'yp alady ja'ne birden tanysy'dy bastaidy. Qurastyrylg'an beineli material kezdeisoq shyg'armashylyqqa yntalandyrady, balanyn' qyzyg'y'shylyg'ynyn' arqasynda ata-ananyn' mindeti oiyn ju'iesinin' iekmdiligin paidalana bily'i. Oiynmen tanysy' ertegimen tanysy' arqyly ju'ry'i mu'mkin. Beinelik ja'ne qyzyqtyratyn siy'jeti arqyly oiyng'a degen qyzyg'y'shylyqty yntalandyrady. «oinaimyz-sezemiz-tanimyz», birinen son' biri qadamday', ju'ielilik printsipteri arqyly qyzyqsyz y'aqyt o'tkizy'di g'ana emes, sonymen qatar, oqyty'dyn' tehnologiialyq modelin qamtamasyz etedi, bilim aly'g'a qajettilikke negizdelgen eresektin' de, ata-ananyn' da, ta'rbieshinin' pedagogtyn' da, balanyn' shyg'armashylyg'yn, qyzyg'y'shylyg'yn arttyrady.

Mysaly, «Igrovizor» oiyn trenajeri, «Larсhik» oiyny bilim bery' kesheni pedagogqa da, ta'rbieshige de, eresekke de bilim bery'de ken' tan'day' jasay'g'a mu'mkindik beredi, o'zin iske asyry'g'a, balamen birge qiialday'. Biraq, oiyn – bul tek qana damyty' tehnologiiasy g'ana emes, jetistik printsipin esepke ala qurastyry' arqyly oiyn dag'dylary men bilikterin qalyptastyry' dinamikasyn diagnostikalay'g'a mu'mkindik beredi, baqylay', jeke kartalardy qurastyry', arnaiy diagnostikalay' arqyly jetimsiz (nashar) jaqtaryn damyty'g'a mu'mkindik beredi. A'distemelik negizdey', aprobatsiia, daiynday'. Oiyn – bul man'yzdy is (ko'n'ildiligine qaramai). Kez kelgen qurastyrylg'an keshennin', tehnologiianyn' biregeilik oiymen g'ana emes, sonymen qatar, g'ylymi negizdiligimen, a'distemelik sipattamasy men taratyly' mu'mkindikterine de qatysty bolady. Ko'binese, oiyn jeke ta'sil, qural retinde ju'rdi, biraq a'distemelik negizdey', sipattay', my'ltimody'ldik mu'mkindikti paidalany' tehnologiia qataryna, bilim bery' u'rdisinin' qurastyry'shysy qataryna shyg'ardy. Oiyng'a degen erekshe qatynas barlyq qurastyrylg'an keshender, barlyq Voskoboviсh damyty'shy oiyndarynda eskerilgen.

  • Voskoboviсhtin' tehnologiiasy – Oiynnyn' ertegilik labirintteri

Erte damyty'dyn' a'dette eki joly bar: birey'i – teoriialyq erejelerden praktikalyq negizdey'ge, ekinshisi- kerisinshe – praktikalyq ta'jiribeden, ony jalpylay'dan teoriialyq negizdey'ge bag'yttalg'an. Voskoboviсh tehnolgiiasy – praktikadan teoriiag'a qarai ju'retin jol. Nege tehnologiia, a'disteme emes? Negizinde, bular bir-birine uqsas tu'sinikter. «Pedagogikalyq tehnologiia» termini pedagogikada jaqynda paida bolg'an termin. A'distemelerde ko'binese mazmundyq jaqtary, al tehnologiialarda – protsessy'aldyq jaqtary berilgen.

Oiyn pliy's ertegi (Igra pliy's skazka)

«Oiynnyn' ertegilik labirintteri» tehnologiiasynyn' birinshi printsipi bolyp mektepke deiingi jastag'y balalardy oiyn arqyly oqyty'. Balalardy oiyn arqyly damyty' oiy jan'a emes. Bunyn' jan'alyg'y, mektepke deiingi jastag'y balalardy oqyty' u'rdisi tolyg'ymen oiyn arqyly sheshiledi. «Oiynnyn' ertegilik labirintteri» tehnologiiasy- anyqtalg'an siy'jetti (oiyn ja'ne ertegini) iske asyry' barysyndag'y eresekter men balalardyn' oiyn tu'ri arqyly a'rekettesy'i. Bul jerde bilim bery' mindetteri mazmung'a kiritirilgen. Damyty'shy oiyndar sa'bilerge bilim aly'dy qyzyqty qoiylym retinde beredi, motivatsiialyq sipattag'y ma'selelerdi sheshedi, u'irenip jatqan bilim, bilik, dag'dylaryna qyzyqy'shylyq ty'g'yzady. Pedagogikalyq u'rdiste damyty'shy oiyndardy qoldany' bilim bery' a'reketterin qaita qury'g'a mu'mkindik beredi: eresekter nemese o'zderi uiymdastyrg'an da'stu'rli jumys tu'rlerinen tanymdyq oiyn a'reketterine ko'shy'. Oiyn barysynda eresektermen qarym-qatynas jasay' jaily эmotsiialarmen qabattasady, qyzyqty oiyn tapsyrmalaryn orynday', oiyn quraldarynyn' jaqsy bezendirily'i balanyn' mektepke deiingi bilim bery' mekemesinde boly'yn ko'n'ildi etedi. Oiyn a'detinde balalardy da, eresekterdi de bei-jai qaldyra almaidy ja'ne olarg'a shyg'armashylyqtaryn qosy'g'a serpilis beredi.

Qosymsha oiyn motivatsiiasyn a'distemelik ertegiler de quraidy. Olardyn' siy'jetine suraqtar, tapsyrmalar, jattyg'y'lar, mindetter ju'iesi kiriktiriledi. O'te yn'g'aily – ertegini oqisyn', bala ony tyn'daidy ja'ne siy'jet barysynda suraqtarg'a jay'ap beredi, mindetterdi sheshedi, tapsyrmalardy oryndaidy. «Oiynnyn' ertegilik labirintteri» tehnologiiasynyn' ertegileri – avtorlyq bolyp sanalady.

«Oiynnyn' ertegilik labirintteri» taza oiyn tehnologiiasy bolyp sanalady (avtorlyq ertegiler; zattyq oiyndardyn' ko'ptigi – bala damy'ynyn' a'r tu'rli aspektilerine bag'yttalg'an — matematika, qurastyry', say'attylyqqa daiyndyq; balalar men eresekterdin' birlesken oiyndary), onyn' tiiimdi ereksheligi bolyp sanalady.

Damyty'shy orta — Ku'lgin orman (Fioletovyi les)

Bul erteginin' basy «SA'BI GEO, QARG'A METR ja'ne MEN(I IA)» (jasyryng'an GEOMETRIIA so'zi) «Geokont» oiyny, onda birinshi ret Ku'lgin orman beinesi paida boldy. Birneshe jyldan keiin Ku'lgin orman beinesindegi damyty' ortasy ko'ptegen Resei qalalarynda paida boldy. Ku'lgin orman o'te a'r tu'rli, olardy fanerden, kovralinnen, qabyrg'ada, matada sy'ret retinde paida bola bastady. Negizinde, damyty'shy sensomotorlyq aimaq qurylady. Bala onda o'zdiginen a'reket etedi: oinaidy, qurastyrady, eresektermen a'rekettesy' arqyly alg'an bilikterin jattyqtyrady. Ku'lgin ormanda mindetti tu'rde ertegi keiipkerleri — Nezrimka Vsiy's, Qarg'a Metr, Sa'bi Geo, Lopy'shok ja'ne basqalar bolady.

Intellekt

«Oiynnyn' ertegilik labirintteri» tehnologiiasynyn' ekinshi printsipi na'tijesinde zeiin, este saqtay', qabylday', oilay', til sekildi psihikalyq u'rdister damytatyn balalardyn' oiyn a'reketterin qurastyry' bolyp sanalady. A'rdaiym ja'ne satylai oiyndardy qiyndaty' (spiral boiynsha) tiimdi qiyndyq aimag'ynda bala a'reketterin ustap tury'g'a mu'mkindik beredi. «Jaqyn damy' aimag'yndag'y » intensivti tu'rde damyty'g'a o'nimdilik a'reketteri de ko'mek beredi. A'r oiynda bala qandai da bir «zattyq» na'tijege qol jetkizedi.

Mektepke deiingi jastag'y balalardyn' intellektin damyty'g'a ko'p ko'n'il bo'linetini kezdeisoq emes. Verbaldy intellekt damytady, ony «paida bolg'an» dep te ataidy. Anasy balag'a kitap oqidy, onymen эntsiklopediialardy qaraidy, murajailarg'a aparady. Na'tijesinde bala ko'p biledi, ko'ptegen na'rseler ty'raly estidi. Mundai balalardy mektep mug'alimderi «ko'p biletinder» dep ataidy. Biraq, bul a'ri qarai bul bala jaqsy oqidy degen kepildeme emes. Olardyn' verbaldy emes intellekti nashar damy'y mu'mkin, ony nemese «ty'a bitken» dep ataidy. Ty'a bitken intellekt degenimiz ne? Bul zeiin, analizge, sintezge, sebep-saldar bailanystar, usaq motorika, este saqtay' psihikalyq u'rdisterinen turady. Psihologtar ty'a bitken intellektini a'ri qarai damyty' qiyn dep aitady. Voskoboviсh oiyndary birinshi kezekte olardy damyty'g'a bag'yttalg'an ja'ne onyn' bir kontsepty'aldyq jag'daiynyn' biri «Oiynnyn' ertegilik labirintteri» arqyly negizinen, verbaldy emes intellektini damyty' bolyp sanalady.

«Oiynnyn' ertegilik labirintteri» tehnologiiasynyn' avtorlary balalardyn' erte jastan damyty'dyn' jaqtastary emes. Tehnologiianyn' barlyq materialy senzitivtik bolyp tabylady, mektepke deiingi jastag'y balalardyn' jaily psihologiialyq erekshelikterine, sondyqtan balalar men eresekterde stresstik jag'dailardy ty'g'yzbaidy.

SHyg'armashylyq

«Oiynnyn' ertegilik labirintteri» tehnologiiasynyn' tag'y bir printsipi mektepke deiingi jastag'y balalardyn' erte shyg'armashylyg'yn damyty' bolyp tabylady. Oiyn shyg'armashylyqtaryn anyqtay' sharttaryn qurady, balalardyn' shyg'armashylyq qabiletterin damyty'g'a yntalandyrady. Eresek adamg'a balalardy qiyn ja'ne oiyn belsendilikterinin' shyg'armashylyq tu'rlerine satylai kiriktiry'ge tabig'i qajettilik retinde paidalany'g'a bolady.

  • Tehnologiiany iske asyry' ta'silderi

«Oiynnyn' ertegilik labirintteri» erekshelikteri mynadai, mekemenin' jumysyn qaita qurastyryp qajet emes nemese u'idin' qalypty o'mirin buzy'g'a bolmaidy. Tehnologiia ornalasqan ta'rtipterge jaqsy kiriktiriledi. «Eresek-bala» qatynastarynda eresek adamnyn' balanyn' u'stine qaray' qarastyrylmag'an, munda tek qana seriktestik qatynastar. Bala jaily, ko'n'ildi, intellekty'aldy-shyg'armashylyq atmosferamen qorshalg'an. Bala o'zinin' tanyqtqan shyg'armashylyg'y u'shin eresek tarapynan nashar bag'a almaitynyn, syrtqy qay'ipsizdik sezimimen astarlanady, o'zinin' shyg'armashylyq bastamalaryn qolday' esebinen syrtqy sezimderi ashylady.

  • Voskoboviсhtin' Damyty'shy Oiyndary.

Geokont

Halyq ony «shegeleri bar taqtaisha» dep ataidy. Negizinde fanerli taqtaishada plastmassa shegeler bekitilgen «Sa'bi Geo, Metr qarg'a ja'ne men, Slava ag'ai» ertegisinde «ku'mis» dep atalg'an. Osy «ku'mis» shegelerge «o'rmekter» tartylady (tu'rli-tu'sti rezen'ke-prodejka), ja'ne osy arqyly geometriialyq figy'ralar, zat pishinderi ko'rsetiledi. Sa'biler eresekterdin' ko'rsety'imen, o'zderinin' oilary boiynsha sulbalardy qurastyrady, eresek jastag'y balalar syzba-beine ja'ne so'zdik model («Geokont» oiyn ay'mag'ynda, osyndai basqa oiyndardan ereksheligi koordinatalyq tor salyng'an). Bastay'ysh ja'ne orta mektep oqy'shylary geometriiany oqidy ja'ne teoremalardy da'leldeidi (basqa ken'istikke ko'shy' meselenin' negizin jaqsy tu'siny'ge ko'mektesedi).

«Geokont» oiynynyn' na'tijesinde balalardyn' qol ja'ne say'saq motorikalary, sensorlyq qabiletteri (tu's, tu'r, pishin), oilay' protsesteri (so'zdik model boiynsha qurastyry', simmetriia ja'ne simmetriialy emes figy'ralardy qurastyry', zan'dylyqty taby' ja'ne bekity'), shyg'armashylyq

Voskoboviсh sharshysy (Oiyn sharshysy)

Osy oiynnyn'  «halyqtyq» atay'lary ko'p – «U'ien'ki japyrag'y», «Jay'lyq», «Ma'n'gi origami». Bulardyn' barlyg'y da negizinen alg'anda shyndyqqa janasady. » Oiyn sharshysy» iilmeli negizge bekitilgen bir-birinen birshama qashyqtyqta ornalasqan 32 qatty u'shbqryshtan turady. Osyndai qurylymyna qarai sharshy jaqsy transformatsiialanady. SHarshy tyg'yz matadan(dy'blirin ta'rizdi) jasalg'an, eki jag'ynan kontrasty tu'sti jen'il plastikten jasalg'an u'shburysh japsyrylg'an (qatty kartonnan).

SHarshylar eki tu'sti ja'ne to'rt tu'sti boly'y mu'mkin.

Balalardyn' kishi motorikasyn, ken'istikti qabylday', qiialday', logika ja'ne eseptey' dag'dylaryn damyty'g'a bag'yttalg'an. «Uly sharshynyn' shegi bolmaidy» dep osy sharshy ty'raly aitylg'an. Balanyn' qolynda qyzyqty material, ol a'r tu'rli qalyptag'y geometriialyq pishinderge, «origami» printsipi boiynsha oiynshyqqa, ko'lemdi pishinderge transformatsiialanady. Bul sharshy tek qana oinay'g'a g'ana emes, sonymen qatar, ken'istikti qabylday', jen'il motorikany da damyty'g'a da, geometriia, ken'istik koordinatsiiasymen, ko'lem negizderimen, eseptey' materialy, modeldey' negizi u'shin, jastaryna qaramai shyg'armashylyqty damyty'g'a da ko'mek beredi.

Avtomobilder parki, ko'ilek garderoby, jany'arlar zoobag'y, ko'belekter tobyryn «Figy'ralar albomynan» taby'g'a bolady.

Siqyrly-uia ja'ne «Ara Jy'jidin' ty'g'an ku'ni» qosymshasy.

Qyzyqty keiipkerler, a'r tu'rli figy'ralardy qurastyry', logikalyq tapsyrmalardyn' barlyg'yn siz «Oiyn+qosymsha» kesheninde taba alasyz.

 

Siqyrly gu'l (CHy'do-tsvetik)

Sa'bi «Siqyrly gu'l» arqyly u'lesterdi men'gere alady, japyraqtardan a'r tu'rli figy'ralardy qurastyry' arqyly Dolka qyzdyn' qupiialaryn sheshy'ge ko'mektesedi.

Igrovizor

«Uzaq oinalatyn» papka. Jog'arg'y mo'ldir qag'az betine flomastermen sy'ret saly'g'a bolady, olardy boiay' barysynda qate jiberdim dep qoryqpay'g'a bolady. O'itkeni, ol qatelerdi mailyqpen on'ai o'shiry'ge bolady, sondyqtan tapsyrmalary bar paraqtar qajet emes. Igrovizor kesheninde a'r tu'rli qosymshalar bar:

A'ripter labirinti

Labirintte so'zder shashylyp qaldy. SHashylyp qalg'an a'rip-monshaqtardy jinay' ja'ne so'zderdi oqyg'annan olardan so'zder qurastyry' qyzyqtyraq! Labirinttegi durys emes joldy mailyqpen su'rtip tastap qaitadan jan'a jol saly'g'a bolady.

Sklady'shki

Sklady'shki oiyn-quraly sklad ju'iesi boiynsha balalardy (3-4j) oqy'g'a erte u'irety'ge arnalg'an. Quralda 21 u'lestirme bar, onda a'r u'lestirmenin' on' ja'ne sol jaqtaryna tik bag'andar tu'rinde skladtar ko'rsetilgen.A'r u'lestirmedegi eki skladty bag'an skladty u'idi beineleidi. Sy'retter, o'len'der, my'zyka osy u'ilerdn' beinelerin quraidy, basqasha aitqanda, oqyty'dyn' skladtyq ju'iesin beineleidi. Endi Skladinsk qalasyn elestetip ko'reiik. Onda 20 u'ishik bar, onda Boria ty'raly o'len', qaz ty'raly ja'ne basqalar ty'raly o'len'der turady. Sonymen qatar, ku'n u'iler bar (A O Y' Y Э IA Ё IY' I E). Osyndai u'ilerde a'n turady.

 

Voskoboviсhtin' teremoktary

Bul balalardy erte oqy'g'a daiynday' u'shin arnalg'an keremet oqy' modeli. Biregei qurylym, a'ripter jiyntyg'y, ko'rnekilik, beinelilik, by'yndar men so'zderdi «qurastyry'» jen'ildiligi bul oiyndy «uzaq oinalatyn shattyqqa» ainaldyrady.

Voskoboviсhtin' teremoktary-bazalyq qurylym. Ky'bik bar,teremok bar. Ky'bik teremokqa salynady – by'yn shyg'ady. Osyndai qurastyry' balalarg'a dybystardyq by'yng'a ainaly' printsipin tu'siny'ine ko'mektesedi. Teremoktar ky'biktermen bailanysady ja'ne sol arqyly so'zder qurastyrylady. Keshende barlyg'y 12 ky'bik, 12 teremok bar – o'te jinaqy, yn'g'aily konstry'ktsiia.

A'ripter konstry'ktory

Osy эlement-mody'lderden a'lipbidin' kez kelgen a'rpin qurastyry'g'a bolady.Osyndai qurastyry' balalarg'a a'r a'riptin' motorlyq beinesin este saqtay'g'a ja'ne olardy a'ri qarai shatastyrmay'g'a u'iretedi, mysaly, P men N, B men V, S men O.

1 ja'ne 2 oqylmaqtar (сhitaika)

Oqy' dag'dylaryn damyty'g'a arnalg'an oiyn. Bala buryshtardy birinen son' birin bu'ge otyra a'r tu'rli so'zderdi alady. Kishkentai «alan'kaidan» 4 so'zdi oqy'g'a bolady, oiynda 100-den astam so'z bar.

A'ripter sandyqshasy (Kopilka by'kv)

Bul oiyn bu'kil otbasyna arnalg'an. Jan'byrly ku'ni nemese jolda balalar men eresekterdi zerigy'den saqtaidy. Al onyn' paidasy qandai?

SHarlardag'y oqylmaqtar (CHitaiki na sharikah)

O'zdiginen oqylady, olarda ko'ptegen ko'n'ildi oiyndar men qyzyqty tosynsyilar bar.

«Romashka», «IAblonka», «Pary'snik», «Snegovik»

Sa'bilerge arnalg'an o'zindik biregei эry'dit, munyn' a'r oiynynda 200-den astam so'z oilay'g'a bolady ja'ne olardy bay'dyn' ko'megimen jazy'g'a bolady.

 

2.6. Qazaqstan eline beiimdelip jasalg'an avtorlyq oiyndar

Voskoboviсh oiyndaryn zerttei kele, elimizdin' balalary oinai alatyndai, qazaq halqynyn' salt-da'stu'rleri men a'det-g'uryptaryn u'iretetindei avtorlyq oiyndarymdy jasadym. Olardyn' birinshisi, geokontqa negizdelip jasaldy. Ulttyq aspaptardy qurastyry'g'a bag'yttalg'an.

Ekinshisi ulttyq oiy'lardy zerttetkizy' arqyly geometriialyq pishinderdi, tu'sterdi ajyraty', sanay' mashyqtaryn damyty'g'a arnalg'an.

 

III. QORYTYNDY

Berilgen jobada usynylyp otyrg'an oiyndardyn' quraldary du'kenderde satylady, alaida olardy qoldan jasay'g'a bolady. IAg'ni, jobany ju'zege asyry' u'shin materialdyq bazag'a qarajat bo'ly' mindetti emes.

Jobada usynylg'an Voskoboviсh oiyndaryn ta'jiribemde bir jyl boiy qoldanyp kelemin. Na'tijesinde balalardyn' so'iley' tilderi, logikalyq oilay' qabiletteri, zeiinderi damydy. SHyg'armashylyq oilay', motorikalary da damy' u'stinde. Balalar bir-birimen jaqsy qarym-qatynasta, ertegilerdegi, oiyndardag'y sipattalatyn adami qasietterdi boilaryna sin'irgen. Bilim sapasy jog'arylap, balalar udaiy ziiatkerlik oiyndarg'a qatysady, osylaisha «U'rker» oblystyq marafonynda ta'rbieleny'shilerim ekinshi ja'ne u'shinshi oryndarg'a ie bolyp, alg'ys hatpen marapattaldym.

 

IU'. QOLDANYLG'AN A'DEBIETTER TIZIMI:

  1. Qazaqstan Respy'blikasy Prezidentinin' 2010 jylg'y 7 jeltoqsandag'y № 1118 Jarlyg'ymen bekitilgen Qazaqstan Respy'blikasynda bilim bery'di damyty'dyn' 2011 – 2020 jyldarg'a arnalg'an memlekettik bag'darlamasy;
  2. 2012 jyldyn' № 1080 jalpyg'a mindetti Mektepke deiingi bilim bery' standarty.
  3. «Zerek bala» mektepke deiingi kishi jastag'y balalardy ta'rbieley' men oqyty' bag'darlamasy.
  4. 4. Voskoboviсh oiyndary.